Şifa
Kaynağı Bir Bitki: Zeytin ve zeytinyağı
"İncire ve zeytine andolsun." (Tin Suresi,
1)
Zeytin... Sahip olduğu besin değeri ile insan
sağlığını koruyan bir mucize…
Çok eski çağlardan bu yana tüketilen zeytin,
zamanla önemini daha da arttırmış, sofralardaki
daimi yerini alarak insan sağlığının önemli bir
koruyucusu olmuştur. Besin değeri oldukça yüksek
olan zeytin, aynı zamanda yağıyla da sağlığa
olan katkısını arttırmaktadır.
Sağlığa olumsuz hiçbir etkisi olmayan zeytinyağı,
içerdiği antioksidanlar sayesinde kalp-damar
hastalıkları ve kansere karşı da koruyucu bir
etki gösterir. Özellikle günümüzde kalp ve damar
şikayetlerinin çoğalması, bu mucizevi besinin
insan sağlığı açısından önemini daha da artırmaktadır.
Allah zeytinle ilgili olarak ayetlerde şöyle
buyurmaktadır:
"Sizin için gökten su indiren O'dur; içecek
ondan, ağaç ondandır (ki) hayvanlarınızı onda
otlatmaktasınız. Onunla sizin için ekin, zeytin,
hurmalıklar, üzümler ve meyvelerin her türlüsünden
bitirir. Şüphesiz bunda, düşünebilen bir topluluk
için ayetler vardır." (Nahl Suresi, 10-11)
Besin Kaynağı: Zeytinyağı
Son yıllarda yapılan araştırmalar, zeytinin yalnızca
lezzetli bir gıda değil, bunun yanında yüksek
kaloriye sahip önemli bir besin kaynağı olduğunu
da ortaya koymuştur. Zeytinin yanı sıra zeytinin
yağı da, önemli bir besin kaynağıdır. Kuran'da
zeytin ağacının yağına şu ayetle dikkat çekilmiştir:
"Allah, göklerin ve yerin nurudur. O'nun nurunun
misali, içinde çerağ bulunan bir kandil gibidir;
çerağ bir sırça içerisindedir; sırça, sanki incimsi
bir yıldızdır ki, doğuya da, batıya da ait olmayan
kutlu bir zeytin ağacından yakılır; (bu öyle
bir ağaç ki) neredeyse ateş ona dokunmasa da
yağı ışık verir. (Bu,) Nur üstüne nurdur. Allah,
kimi dilerse onu Kendi nuruna yöneltip-iletir.
Allah insanlar için örnekler verir. Allah, herşeyi
bilendir." (Nur Suresi, 35)
Yukarıdaki ayette "mubareketin zeytunetin" ifadesiyle,
zeytin "bereketli, kutlu, uğurlu, sayısız yarar
sağlayan" anlamlarına gelen mübarek sıfatıyla
nitelendirilmiştir. "Zeytuha" ifadesiyle bildirilen
zeytinyağı, tüm katı yağların aksine, tüm uzmanlar
tarafından başta kalp ve damar sağlığı için olmak
üzere en çok tavsiye edilen yağ türü olarak bilinmektedir.
Zeytinin ve zeytinyağının sağlık açısından faydalarını
şöyle sıralayabiliriz:
Kalp ve Damar Sağlığı Üzerindeki Faydaları:
Zeytin ve zeytinyağının içinde yağ asitleri bulunur.
Bu asitlerin çoğu vücut için zaruri olan tekli
doymamış omega-6 (linoleik asit) yağlarıdır.
Tekli doymamış yağlar kolesterol içermezler.
Bundan dolayı zeytinyağı diğer yağların aksine
kandaki kolesterol oranını yükseltmemekte, tam
tersine kontrol altında tutmaktadır.
Bu konuda yapılan çalışmalarda, 1 hafta boyunca
her gün yaklaşık 2 yemek kaşığı doğal zeytinyağı
tüketen insanların kolestrol düzeylerinde son
derece olumlu sonuçlar elde edilmiştir... Antioksidanlar,
vücudumuzdaki zararlı maddeleri etkisiz hale
getiren ve hücrenin tahrip edilmesini engelleyen
son derece önemli maddelerdir. Düzenli zeytinyağı
kullanan insanlarda yüksek antioksidan seviyeleri
izlenmiştir. Ayrıca zeytinyağının kalp hastalıklarını
önlediği pek çok araştırma ile de tasdik edilmiştir.
Yüksek oranda kalp ve damar hastalıkları vakalarına
rastlanan ülkelerde çoğunlukla yüksek kolesterol
düzeyine sahip doymuş yağlar tüketilmektedir.
Bu yanlış beslenme alışkanlığı Akdeniz diyeti
yani zeytinyağı tüketimi ile düzeltilebilmektedir.
Zeytinyağı kandaki kolesterolü düzenlediği için
kalp ve damar hastalarına ilaç olarak tavsiye
edilmektedir.
Bunun yanı sıra zeytinyağı omega-6 yağ asidinin
omega-3 yağ asidine oranını da düzenlemektedir.
Omega-3 ve omega-6 yağ asitlerinin vücuda belli
bir oranda alınması çok önemlidir. Çünkü bu oranlardaki
dengesizlik durumunda hastalıklar ve kanser de
dahil olmak üzere, kalp ve bağışıklık sistemi
ile ilgili birçok hastalığın ilerlemesi söz konusu
olmaktadır. Tüm bu sebeplerden dolayı pek çok
insan zeytinyağı ile sağlık bulmaktadır. Amerikan
Kalp Birliği, kalp hastalığı riskini azaltmak
için yüksek tekli doymamış yağ diyetlerinin,
%30 düşük yağlı diyete bir alternatif olabileceğini
ortaya çıkarmıştır.
Kanseri önlemedeki rolü:
The Archives of Internal Medicine dergisinde
yayınlanan bir çalışma, yüksek oranda zeytinyağı
tüketen kadınların göğüs kanserine yakalanma
riskinin daha az olduğunu göstermiştir. New York'ta
Buffalo Üniversitesi araştırmacılarının yürüttüğü
ayrı bir çalışmada ise, zeytinyağı gibi bitkisel
yağlarda bulunan bir madde olan ß-sitosterol'ün
prostat kanser hücrelerinin oluşumunu engellemede
yardımcı olabildiğini kanıtlamıştır. Araştırmacılar
ß-sitosterol'ün hücrelerin bölünmemesi emrini
veren hücre içi haberleşme sistemini güçlendirdiği,
böylece hücre büyümesi kontrolsüz hale gelmeden
kanserin engellenebileceği sonucuna varmışlardır.
Oxford Üniversitesi'ndeki doktorlar tarafından
yürütülen son araştırmada da, zeytinyağının bağırsak
kanserine karşı koru- yucu özelliğe sahip olduğu
belirlenmiştir. Doktorlar zeytinyağının bağırsak
kanserinin başlamasını engellemek için midedeki
asitle tepkimeye girdiğini keşfetmişlerdir. Oxford
araştırmacıları aynı zamanda zeytinyağının safra
asidi miktarını azaltarak ve DAO (diamin oksidaz
adlı enzim) seviyesini yükselterek, anormal hücre
artışına ve kansere karşı koruyucu olduğunu keşfetmişlerdir.
Ayrıca araştırmacıların raporlarına göre bol
miktarda zeytinyağı ve sebze yiyen insanlarda,
eklemlerdeki kronik bir hastalık olan romatizmal
arterit (atardamar enfeksiyonu) geçirme riski
azalmaktadır.
Kemik gelişimine yardımcı olması:
İçerdiği E, A, D, ve K vitaminleri, çocukların
ve erişkinlerin kemik gelişimine yardımcı olması,
kalsiyum kaybını engelleyerek kemikleri güçlendirmesi
bakımından zeytin oldukça önemlidir. Zeytin,
yaşlılara da özellikle tavsiye edilmektedir;
çünkü sindirimi kolaydır ve minerallerle vitaminlerin
vücutta kullanılmasına yardımcı olur. Ayrıca
minerallerin kemiklerde çökmesini sağlayarak
kalsiyum kaybını da engeller. Kemikler organizmanın
mineral yapılarının deposunu oluşturur ve kemiklerde
mineral birikimi olmadığı takdirde kemik erimesi
gibi ciddi rahatsızlıklar ortaya çıkmaktadır.
Bu bakımdan zeytinin iskelet sistemimiz üzerinde
çok olumlu katkısı vardır. (Harun Yahya, Koku
ve Tat Mucizesi)
Yaşlanmayı önlemesi:
Zeytinyağının içerdiği vitaminler, hücre yenileyici
özelliklere sahip oldukları için, yaşlılık tedavisinde
de kullanılır, cildi besler ve korurlar. Besinlerle
beraber bedenimize "serbest radikal" denilen
bazı maddeleri de alırız. Zeytinyağı, başta E
vitamini olmak üzere, içerdiği çok sayıdaki antioksidan
maddeyle bu zararlı maddelerin vücudumuzda neden
olduğu tahribatı önler, hücrelerimizi yeniler,
doku ve organlarımızın yaşlanmasını geciktirir.
Tansiyon düşürücü:
Archives of Internal Medicine dergisinin 27 Mart
2000 tarihli sayısında yayınlanan bir çalışma,
zeytinyağının yüksek tansiyona olumlu etkisini
bir kez daha vurgulamaktadır. Ayrıca zeytin ağacının
yaprağı ile tansiyon düşürücü ilaçlar yapılmaktadır.
İç organlara faydaları:
Zeytinyağı mide asidini azaltarak mideyi gastrit
ve ülser gibi hastalıklara karşı korur. Bunun
yanı sıra safra salgısını harekete geçirerek,
sindirimin en mükemmel hale gelmesini sağlar.
Safra kesesinin boşalma işlemini düzenler ve
safra taşı riskini azaltır. Ayrıca içindeki klor
sayesinde de böbreğin çalışmasına yardımcı olur
ve böylece vücudun atıklardan arınmasını kolaylaştırır.
Bunların yanı sıra beyin damarlarının sağlığına
da olumlu etkisi vardır.
Yüzyıllar Öncesinde Bildirilen Gerçek…
Görüldüğü gibi bugün birçok bilim adamı zeytinyağını
esas alan beslenme modelinin en ideal model olduğunu
düşünmektedir. Bu özelliklerinden dolayı günlük
beslenme programında her öğünde bulunması gereken
en temel besinler zeytin ve zeytinyağı olarak
belirtilmektedir. Allah'ın pek çok ayette dikkat
çektiği zeytin bitkisinin faydaları, ancak tıp
biliminin gelişmesiyle keşfedilmiştir.
Besin Uzmanlarının ve Tıp Dünyasının Mucize
Besini Keşfi...
Zeytinyağı, tüm bu özellikleri dolayısıyla son
yıllarda uzmanların oldukça dikkatini çekmektedir.
Uzmanların yorumlarından bir kısmı şöyledir:
- Harvard Üniversitesi
Halk Sağlığı Okulu Epidemiyoloji Bölümü
Başkanı Dr. Dimitrios Trichopoulos: "Amerikalı kadınlar doymuş
yağların yerine daha fazla zeytinyağı tüketmiş
olsalardı göğüs kanseri riskinde %50 kadar
azalma gerçekleşebilirdi." "Zeytinyağı bazı
habis tümör türlerine karşı koruyucu bir
etkiye sahiptir: Prostat, göğüs, kolon, pullu
hücre ve yemek borusu tümörleri."
- Sağlık ve beslenme konusunda
önde gelen otoritelerden biri, CNN'in ödüllü
muhabiri, The Food Pharmacy (Besin Eczacılığı)
ve Food-Your Miracle Medicine (Besin- Mucize
İlacınız) adlı kitapların yazarı ve uluslararası
bir köşe yazarı olan Jean Carper: "İtalyanlar
tarafından yapılan yeni bir araştırma zeytinyağının,
LDL kolesterolünün atardamarları tıkama özelliği
de dahil olmak üzere bazı hastalık süreçleriyle
savaşan ...antioksidanlar içerdiğini bulmuştur."
- Diyetisyen ve beslenme
uzmanı, The Pyramid Cookbook: Pleasures
of the Food Guide Pyramid (Piramit Yemek
Kitabı: Besin Rehberi Piramidinin Lezzetleri)
adlı kitabın yazarı olan Pat Baird: "Zeytinyağının
çok yönlülüğü... Uzun zamandır var olan
zeytin ve onun beden sağlığına olan faydası
hakkında daha öğreneceğimiz çok şey var."
- Miami Üniversitesi Tıp
Fakültesi'nden D. Peck: "Zeytinyağının
bağışıklık sistemini güçlendirdiği ortaya
çıkarılmıştır..."
- Milano Eczacılık Fakültesi'nden
Bruno Berra: "...
natürel sızma zeytinyağının küçük polar bileşenleri
LDL'nin oksidasyona olan direncini belirgin
şekilde artırır."
- II. Federico Üniversitesi
Dahiliye ve Metabolizma Hastalıkları Bölümü'nden
A. A. Rivellese ve G. Riccardi, M. Mancini: "Zeytinyağı
insülin direncini engeller ve kandaki glikozun
daha iyi kontrolünü sağlar."
- Harvard Üniversitesi
Halk Sağlığı Okulu'ndan Frank Sacks: "Zeytinyağı
açısından zengin bir diyet aşırı şişmanlığı
kontrol altına almada ve tedavi etmede
düşük yağlı bir diyetten daha etkilidir.
Ayrıca daha uzun süreli kilo kaybına neden
olur ve kiloyu korumak daha kolaydır çünkü
güzel bir tadı vardır."
Çocukların gelişimine katkısı:
Zeytin ve zeytinyağı, içlerinde bulunan
linoleik asitten (omega-6 yağ asidi) ötürü
yeni doğmuş bebekler ve gelişim çağındaki
çocuklar için son derece faydalı besinlerdir.
Linoleik asidin eksikliği, gelişimin yavaşlamasına
ve hatta birtakım deri rahatsızlıklarının
ortaya çıkmasına neden olur.
Zeytinyağı vücudumuzdaki zararlı maddelerin
vücudumuzda neden olduğu tahribatı önleyen
antioksidan elementleri ve insan için büyük
önem taşıyan yağ asitleri içerir. Bunlar
da hormonlara destek olur ve hücre zarının
oluşumuna yardımcı olurlar.
Zeytinyağı, insan sütündeki yağ asidi oranına
benzer, dengeli bir çoklu doymamış bileşime
sahiptir. İnsan vücudu tarafından elde
edilemeyen, aynı zamanda vücut için vazgeçilmez
önemi olan bu temel yağ asitleri açısından,
zeytinyağı yeterli bir kaynaktır. Bu faktörler
zeytinyağını, yeni doğmuş bebekler için
oldukça faydalı kılmaktadır.
Doğum öncesi ve sonrasında bebek beyninin
ve sinir sisteminin doğal gelişimine katkıda
bulunmasından dolayı uzmanlarca, annelere
önerilen tek yağ, yine zeytinyağıdır. Anne
sütüne yakın miktarda linoleik asit içermekle
beraber yağsız inek sütüne zeytinyağı katıldığında
anne sütü kadar doğal bir besin kaynağı
özelliği kazanır.
|